Fieldwork Lebanon

I Love Beirut!

2006-11-26T13:08:00.000-08:00

A sticker in the window seems to engulf the whole city ... (photos by Celine). The last picture is a view from Rawda cafe at the Beirut Corniche.

Byblos

2006-11-26T12:02:00.000-08:00

The result of Israel's targeting of the powerplant at Jiye at the early days of the war was an immense oilslick traveling north and polluting most of Lebanon's coastline which will take years to recover fully. The above pictures showing the amount of pollution at Byblos (Jbeil) were taken in mid-October.

Dahieh

2006-11-26T09:10:00.000-08:00

The various images from the southern suburbs (Dahieh) of Beirut have become, in a sense, symbols of the vast destruction that Israel imposed on Lebanon this summer. A visit to the suburbs in the beginning of September was an emotionally overwhelming experience.
The first picture shows the centre of Haret Hreik, where the Hezbollah headquarters used to be situated, covered with tonnes of rubble. In the second one we can see what is left from an apartment in a storey-building. The poster in the third picture is from Hezbollah's propaganda campaign. In the fourth picture residents are piling up what is left from their belongings in a small truck (notice the amount of dust evident in the asphalt road). In the fifth one a vendor sells coffee to workers and residents among the rubble. The last three pictures, which personally I find the most disturbing, show residents trying to salvage anything they can from the rubble.

Aitaroun

2006-11-21T17:58:00.000-08:00

Graffiti and posters like the one in front of the damaged house outside the village of Aitarun were commonplace throughout the south and Beirut after the cease fire as part of Hezbollah's "Divine Victory" communication campaign.
A mosque reduced to rubble and nearby two men smoking nargileh in front of their van which bears clearly the signs of fighting.

Maroun al Ras

2006-11-21T16:59:00.000-08:00

The village of Maroun al Ras, sitting atop a hill at the Lebanese-Israeli border, overlooks both Bent Jbail and Israel. The first picture shows a view of Bent Jbail from the road to Maroun al Ras while the second is a view of the border nearby. This village was also the scene of intense fighting during the war, disturbing evidence of which is the damaged cemetary in the third picture, and was all but abandoned apart from the elder in the last two pictures who stayed there throughout the war (all pictures by Malak).

Bent Jbail

2006-11-21T06:51:00.000-08:00

The town of Bent Jbail, proudly proclaiming itself at its entry signposts to be "the capital of liberation", since it was here that the leader of Hezbollah Sheikh Hassan Nasrallah made his first speech after the end of the Israeli occupation in South Lebanon in 2000, probably saw the fiercest fighting during the last war and was literally completely destroyed.
The first picture shows a main road, covered in dust and rubble, a few days after the end of the war (photo by Malak). The rest of the pictures were taken in early September.
An unexploded bomb lays at the edge of the road while nearby two men sit in front of their destroyed shop making the sign of victory as I photograph them.
In the fourth picture Aziza Abbas sits atop the rubble of her house while the last picture shows a school in the town with one of its walls having completely collapsed (many destroyed or damaged schools in the south were unable to open for the new school year).

Aaita ach Chaab

2006-10-17T15:23:00.003-07:00

The village of Aita ach Chaab in the southwestern border with Israel was the scene of fierce fighting during the war. Now unexploded bombs can be found in the streets, with children playing among them (photo by Sami), or even inside a ravaged house. In the other two pictures two children pose in the garden of their house while another one stands outside a heavily damaged house with its staircase barely standing.

Saddiqine

2006-10-17T15:23:00.001-07:00

In the village of Saddiqine a family is preparing tobacco (its harvest being a very dangerous job now since the fields are littered with cluster bombs).
A wedding dress among the rubble...

Qana

2006-10-17T15:23:00.000-07:00

In the village of Qana, on July 30th, most members from two extended families were killed when the house they had taken refuge in was targetted by Israeli bombs. A similar incident occured in the village ten years ago when around 100 civilians lost their lives inside the UN base again by Israeli bombs. The pictures show the destroyed house where the victims were killed, their mass grave nearby, and Ahmad Hachem, who lost all his family (wife, three children, father) apart from one daughter, standing among the rubble of the house.

Qantara

2006-09-13T17:12:00.000-07:00

Ali posing inside his uncle's burned house.
In many villages of the south there is a distinct lack (among other things) of medicine and medical assistance in the aftermath of the war. A doctor from the town of Nabatiye came to the village of Qantara and people are waiting to see him.

The Lebanese-Isreali Border Near Aadaisse

2006-09-13T17:07:00.000-07:00

I think the contrast could not be more obvious.

Houla

2006-09-13T16:42:00.000-07:00

In the village of Houla by the Lebanon- Israeli border an Israeli videodrone (the zeppelin in the top left of the first picture) is constantly filming the movements of the people, including those of the children.

Khiam

2006-09-13T16:28:00.000-07:00

The village of Khiam was also almost completely destroyed by the Israeli Defense Forces (IDF). The "Made in USA" graffiti can be found in many destroyed buildings across the south and Beirut. The asphalt is invincible under the amount of rubble and dust in one of the main streets of the village (photo of building by Sami).

Ghandouriye

2006-09-13T16:11:00.000-07:00

The village of Ghandouriye saw heavy clashes during the war and was virtually reduced to rubble. The pictures show an Israeli tank left after Israel ended its previous occupation in 2000 and now adorned as a trophy with the Hezbollah flag and the metal poster of Iran's Supreme Leader Ayatollah Ali Khameini bearing the evidence of bullets.

Deir Kifa Boxed and Bagged Food Portions

2006-09-13T15:03:00.000-07:00

After the cease fire a group of Lebanese and international friends outraged by Israel's aggression against Lebanon decided to launch an initiative of humanitarian assistance and solidarity with the people of the south. The picture shows boxed and bagged food portions from our base in the village of Deir Kifa, distributed to villages.
(Photo by Kirsten)

Thoughts About "The War On Terror" (In Greek)

2006-08-21T14:52:00.000-07:00

Σκέψεις Για Τον ‘Πόλεμο Κατά Του Τρόμου’

«Η παράδοση των καταπιεσμένων μας διδάσκει ότι η ‘κατάσταση εκτάκτου ανάγκης’ στην οποία ζούμε δεν είναι η εζαίρεση αλλά ο κανόνας» Βάλτερ Μπένγιαμιν

Μετά την έκτακτη διεθνή σύνοδο στη Ρώμη στις 26 Ιουλίου για τον πόλεμο στο Λίβανο, στην οποία οι μετέχοντες απέφυγαν να ζητήσουν την άμεση κατάπαυση του πυρός, ενστερνιζόμενοι ουσιαστικά την Αμερικανο-Ισραηλινή θέση ότι πρέπει πρώτα να δημιουργηθούν οι συνθήκες για ‘ουσιαστική ειρήνη’ στην περιοχή, ο Ισραηλινός Υπουργός Δικαιοσύνης Χαίμ (διαλυτικά) Ραμόν δήλωνε θριαμβευτικά ότι το αποτέλεσμα της συνόδου ισοδυναμούσε με «άδεια από την διεθνή κοινότητα ... να συνεχίσουμε την επιχείρηση» προσθέτωντας ότι «ο καθένας καλαβαίνει ότι μια νίκη της Χεσμπολάχ είναι μια νίκη του παγκόσμιου τρόμου». Ακόμα πιο προκλητικά, αλλά ίσως και πιο ουσιαστικά για να κατανοήσουμε πως αντιλαμβάνεται το Ισραήλ την ‘αυτοάμυνα’ διεξάγοντας τις επιχειρήσεις του στο Λίβανο, ο κύριος Ραμόν ανέφερε επίσης ότι το Ισραήλ έχει προειδοποιήσει επανειλημμένα τους κατοίκους του Νότιου Λιβάνου να εγκαταλείψουν την περιοχή οπότε «όλοι αυτοί τώρα [που παραμένουν] στο Νότιο Λίβανο είναι τρομοκράτες που σχετίζονται με κάποιο τρόπο με τη Χεσμπολάχ». Το γεγονός ότι λίγες μέρες έπειτα από τις παραπάνω δηλώσεις ακολούθησε ο θάνατος πάνω απο πενήντα Λιβανέζων αμάχων από Ισραηλινές βόμβες στην πόλη της Κανά, δέκα χρόνια μετά από ένα παρόμοιο περιστατικό στην ίδια πόλη όπου γύρω στα εκατό άτομα είχαν σκοτωθεί μέσα στη βάση του ΟΗΕ, πρέπει να μας ωθήσει να αναλογιστούμε το ευρύτερο πλαίσιο τέτοιων αναφορών σε ‘τρομοκράτες’.
Στον Οριενταλισμό, τη κλασσική πια κριτική για τις Δυτικές αντιλήψεις και αναπαραστάσεις της Ανατολής, ο Έντουαρντ Σαίντ υποστηρίζει πειστικά ότι ο ‘λόγος΄ που ανέπτυξε η Δύση περί της ‘βίαιας’, ‘πρωτόγονης’ ή ‘απόλιτιστης’ Ανατολής αποτέλεσε οργανικό κομμάτι (και ηθική δικαιολογία) των ιμπεριαλιστικών σχεδίων των Ευρωπαικών δυνάμεων στην περιοχή. Και θα μπορούσαμε να προσθέσουμε ότι με το τέλος της Ευρωπαικής αποικιοκρατίας και τα κινήματα αυτοδιάθεσης του ‘Τρίτου Κόσμου’, οι παραπάνω χαρακτηρισμοί για τον ‘Άλλον’, απαξιωμένοι πια ηθικά σε μεγάλο βαθμό, έχουν μεταφερθεί σε μεγάλο βαθμό στον καινούριο εννοιολογικό τόπο του ΄τρομοκράτη’. Σύμφωνα με την ηγεμονική αντίληψη της Αμερικής ζούμε στην εποχή του ‘πολέμου κατά του τρόμου’. Αυτός ο πόλεμος, φυσικά, δεν είναι συνηθισμένος αφού ούτε το τέλος του ούτε ο εχθρός φαίνονται να είναι συγκεκριμμένοι. Αντίθετα, χαρακτηρίζεται από μια διαρκή ‘κατάσταση εκτάκτου ανάγκης’, βασισμένος σε μια μανιχαιστική και μεσσιανική κοσμοαντίλψη όπου το ‘Καλό’ πολεμάει το ‘Κακό’ και η ‘ελευθερία΄ τον ΄τρόμο΄. Ο καινούριος εχθρός, οι τρομοκράτες, βρίσκεται δυνητικά παντού. Είναι στο Αβγανιστάν, στο Ιράκ, στην Παλαιστίνη, μέσα στην Ευρώπη, τώρα στο Λίβανο, στη Συρία, στο Ιράν, και ποιός ξέρει που αλλού.
Μέσα σε αυτό το ευρύτερο πλαίσιο, ο ανηλεής βομβαρδισμός και πολοιορκία του Λιβάνου (και της λωρίδας της Γάζας) αποκτά μια πιο συγκεκριμμένη σημασία. Αντί όμως να κατανοήσουμε τις εν λόγω Ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις (και την απροκάλυπτη υποστήριξη τους απο τις ΗΠΑ) ως κομμάτι ευρύτερων ηγεμονικών σχεδίων για την καθυπόταξη οποιασδήποτε μορφής αντίστασης στη μεταψυχροπολεμική ‘νέα τάξη πραγμάτων’, ο χαρακτηρισμός της Χαμάς, της Χεσμπολάχ, και των υποστηρικτών τους ως τρομοκρατών αφαιρεί οποιαδήποτε δυνατότητα διαλόγου ή συννενόησης μεταξύ εμών και αυτών, υπονοεί ότι η πραγματική αιτία της σύγκρουσης είναι η ίδια η ΄τρομοκρατία’ αυτών των ομάδων (εγγενής στην κουλτούρα των Μουσουλμάνων σύμφωνα με τις πιο ακραίες απόψεις) και όχι συγκεκριμμμένοι ιστορικοί και πολιτικοί λόγοι, και προσπαθεί να μας πείσει ότι η μοναδική λύση είναι η συντριβή τους μέσα από τη χρήση στρατιωτικής βίας. Μια μικρή αναδρομή στην ιατορία της Χαμάς και της Χεσμπολάχ, όμως, μπορεί να μας δείξει ότι η γέννηση και άνθηση αυτών των Ισλαμιστικών οργανώσεων είναι σε μεγάλο βαθμό άρρηκτα συνδεδεμένη με συγκεκριμμένες πολιτικές κατοχής και επίδειξης στρατιωτικής ισχύος απο την πλευρά του Ισραήλ, και ότι αυτές οι πολιτικές, αντί να εξασφαλίζουν την ασφάλεια και την ειρήνη που επιζητούν οι περισσότεροι πολίτες του Ισραήλ αλλά και της ευρύτερης Μέσης Ανατλολής, είναι αυτοκαταστροφικές δημιουργώντας ολοένα και περισσότερη αντίσταση στις ίδιες και το διαιωνισμό ενός φαύλου κύκλου βίας.
Με την παγκόσμια προσοχή που δίνεται στο πόλεμο στο Λίβανο, φαίνεται να έχει σχεδόν ξεχαστεί ότι μια παρόμοια σύγκρουση μαίνεται από τα τέλη Ιουνίου στη λωρίδα της Γάζας. Ο ‘τρομοκράτης’ εχθρός του Ισραήλ εκεί είναι η Χαμάς, η οποία απο τις αρχές του 2006 ηγείται της δημοκρατικά εκλεγμένης κυβέρνησης των Παλαιστινίων. Η Χαμάς, η ενθουσιασμός στα Αραβικά, είναι η μεγαλύτερη Παλαιστινιακή Ισλαμιστική οργάνωση και ιδρύθηκε το 1987 με την αρχή της πρώτης Ιντιφάντα εναντίον της Ισραηλινής κατοχής της Δυτικής Όχθης και της Γάζας. Κατά ειρωνικό τρόπο, το Ισραήλ θεώρησε αρχικά την Χαμάς ως ένα καλοδεχούμενο αντίβαρο στον θεωρούμενο τότε πιο επικίνδυνο κοσμικό εθνικισμό της οργάνωσης Φατάχ του Γιασέρ Αραφάτ. Οι επιθέσεις εναντίον Ισραηλινών στρατιωτών και εποίκων στα Κατεχόμενα, και οι πολύ πιο αμφιλεγόμενες επιθέσεις αυτοκτονίας εναντίον πολιτών μέσα στο Ισραήλ, οι οποίες έγιναν το σήμα κατατεθέν της οργάνωσης, άλλαξαν τον παραπάνω συσχετισμό και οδήγησαν το Ισραήλ στην προσπάθεια εξολόθρευσης της Χαμάς με τις δολοφονίες ηγετικών της μελών, με κυριότερη αυτή του παραπληγικού πνευματικού ηγέτη της οργάνωσης Άχμαντ Γιασίν το 2004. Παράλληλα, το Ισραήλ απαιτούσε με ένα σχεδόν σχιζοφρενικό τρόπο από την Παλαιστινιακή Αρχή του Γιασέρ Αραφάτ να πατάξει τους εξτρεμιστές της Χαμάς, ενώ με τις στρατιωτικές του επιχειρήσεις κατέστρεφε τις υποδομές και την δυνατότητα άσκησης εξουσίας από την Αρχή. Το αποτέλεσμα αυτών των πολιτικών ήταν η ολοένα αυξανόμενη υποστήριξη της Χαμάς από τους Παλαιστινίους ως ενναλακτική λύση στην καταρρέουσα Παλαιστινιακή Αρχή και ως την πιο αξιόπιστη πηγή αντίστασης στην συνεχιζόμενη κατοχή Παλαιστινιακών εδαφών. Η αφορμή για την τωρινή συνεχιζόμενη πολοιορκία περίπου ενάμισι εκατομμυρίου Παλαιστινίων στην Γάζα ήταν η απαγωγή ενός Ισραηλινού στρατιώτη απο τη Χαμάς στα τέλη Ιουνίου. Ένα παρόμοιο περιστατικό απαγωγής Ισραηλινών στρατιωτών από τη Χεσμπολάχ έχει οδηγήσει σε μια πανομοιότυπη τακτική μαζικής τιμωρίας ολόκληρου του Λιβάνου απο το Ισραήλ.
Οι σοκαριστικές συνέπειες μέχρι τώρα του πολέμου στο Λίβανο, με γύρω στους 900 Λιβανέζους πολίτες νεκρούς, 1.000.000 πρόσφυγες (δηλαδή το 20% του πληθυσμού!), τις υποδομές της χώρας κατεστραμμένες, και μια συνεχιζόμενη πολοιορκία από ξηρά, αέρα και θάλασσα, ενώ γύρω στους 60 Ισραηλινούς έχουν σκοτωθεί μεταξύ των οποίων 19 πολίτες, έχουν τύχει πρωτοφανούς κάλυψης από τα διεθνή μέσα εωημέρωσης (το πως αυτό το γεγονός δεν έχει μεταφραστεί σε μια ισχυρή απαίτηση της διεθνούς κοινότητας για άμεση κατάπαυση του πυρός σχετίζεται εν μέρει με τον ηγεμονικό λόγο περί τρομοκρστίας που ανέλυσα παραπάνω). Αυτό που ίσως δεν έχει αναλυθεί όσο θα έπρεπε είναι οι ομοιότητες της τωρινής στρατιωτικής επιχείρησης του Ισραήλ με αυτής του 1982. Όταν το Ισραήλ εισέβαλλε στο Λίβανο το 1982 και έφτασε να πολοιορκεί την Βυρηττό, κάτω από την καθοδήγηση του τότε Υπουργού Αμύνης Αριέλ Σαρόν, ο στόχος του Ισραηλινού στρατού ήταν η εξολόθρευση της Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης, η απώθηση του Συριακού στρατού απο το Λίβανο, και η τοποθέτηση μιας φιλικής κυβέρνησης στην Βυρηττό που θα μπορούσε να συνάψει ειρηνικές σχέσεις με το Ισραήλ. Μακροπρόθεσμα κανένας απο αυτούς τους στόχους δεν επιτεύχθηκε έστω αν και ο Ισραηλινός στρατός κατάφερε να εκδιώξει τον Γιασέρ Αραφάτ και την οργάνωση του από το Λίβανο. Η ειρωνία σε αυτή την ιστορία, εκτός βέβαια του ότι ο Αραφάτ κατέληξε να γυρίσει στην Παλαιστίνη, μετά την Τυνησία που είχε εκδιωχθεί, και να εκλεγεί αρχηγός της Παλαιστινιακής Αρχής, είναι ότι οι Σιίτες του Νότιου Λιβάνου, απηυδυσμένοι από το βαρύ τίμημα που πλήρωναν για τις Παλαιστινιακές επιχειρήσεις εναντίον του Ισραήλ από το έδαφος τους, είχαν αρχικά καλοσωρίσει τον Ισραηλινό στρατό. Βέβαια αυτό άλλαξε γρήγορα και ήδη το 1983 η αυξανόμενη δυσαρέσκεια με τη βαρβαρότητα της Ισραηλινής κατοχής οδήγησε στη δημιουργία της Χεσμπολάχ, η κόμμα του Θεού στα Αραβικά, με σημαντική υποστήριξη από το Ιράν. Ο βασικός στόχος της Χεσμπολάχ ήταν η εκδίωξη του Ισραηλινού στρατού απο το Νότιο Λίβανο, όπου είχε δημιουργήσει μια ‘ζώνη ασφαλείας΄, κάτι το οποίο επιτεύχθη μετα απο 17 χρόνια ανταρτοπόλεμου το Μάιο του 2000, κερδίζοντας τότε τον σεβασμό της πλειονότητας των Λιβανέζων πολιτών,
Ο βασικός αρχικός στόχος του Ισραήλ στην τωρινή επιχείρηση στο Λίβανο ήταν η εξολόθρευση της Χεσμπολάχ. Το πως μπορείς να εξαλείψεις μια οργάνωση που αποτελεί οργανικό κομμάτι της πολιτικής ζωής του Λιβάνου και υποστηρίζεται από την μαζική πλειονότητα των Σιιτών της χώρας με ανηλεείς βομβαρδισμούς και εισβολή, όταν κάτι τέτοιο δεν επετεύχθη έπειτα από 17 χρόνια κατοχής, ίσως ξεπερνάει την κοινή λογική. Αλλά ακόμα πιο ανυσηχητικό είναι το γεγονός ότι με τις τωρινές του επιθέσεις το Ισραήλ φαίνεται να αυτοαναιρεί τους στόχους του αφού αποδυναμώνει σημαντικά την κυβέρνηση του Λιβάνου και δημιουργώντας μια νέα ‘ζώνη ασφαλείας΄στο Νότο δίνει στη Χεσμπολάχ το ιδεολογικό πλαίσιο να συνεχίσει την ύπαρξη της ως μια οργάνωση αντίστασης εναντίον μιας νέας κατοχής του Νότιου Λιβάνου.
Τα παραδείγματα της Χαμάς και της Χεσμπολάχ υποδεικνύουν το πόσο επικίνδυνο είναι να ενστερνιστούμε την Αμερικανο-Ισραηλινή θέση περί ‘σύγκρουσης των πολιτισμών’ όταν αναλύουμε τις αιτίες της ακατάπαυστης βίας στη Μέση Ανατολή, αγνοώντας ιστορικούς και πολιτικούς λόγους. Οι πραγματικές αιτίες της τωρινής σύγκρουσης δεν είναι ο παράλογος φανατισμός κάποιων τρομοκρατών αλλά οι συνεχιζόμενες αποτυχημένες πολιτικές κατοχής και άσκησης στρατιωτικής βίας. Και αν το Ισραήλ δεν έχει την πολιτική διορατικότητα και θάρρος να συνειδητοποιήσει ότι η νομιμοποίηση και αποδοχή του ως πολιτικής οντότητας από τους Άραβες γείτονες του δεν μπορεί να επιτευχθεί με την συνεχιζόμενη επίδειξη της στρατιωτικής του υπεροχής παρα μόνο με μια συνολική ειρηνική διευθέτηση των μεταξύ τους διαφορών, τότε η συνέχιση του πολέμου στην Παλαιστίνη και στο Λίβανο, με πιθανή μεταλαμπάδευση του στο Ιράν, απειλεί να τινάξει ολόκληρη την Μέση Ανατολή στον αέρα με απρόβλεπτες συνέπειες για την παγκόσμια κοινότητα.

This article was published in the following slightly different version in the Greek newspaper To Vima (The Tribune) on 20/08/06 :

Ο «πόλεμος κατά του τρόμου»
* Σύμφωνα με την ηγεμονική αντίληψη της Αμερικής, ο καινούργιος εχθρός, οι τρομοκράτες, βρίσκεται δυνητικά παντού. Είναι στο Αφγανιστάν, στο Ιράκ, στην Παλαιστίνη, μέσα στην Ευρώπη, τώρα στον Λίβανο, στη Συρία, στο Ιράν, και ποιος ξέρει πού αλλού

EY. ΣΟΥΡΛΑΓΚΑΣ
Με τη διατήρηση της εύθραυστης εκεχειρίας μεταξύ Χεζμπολάχ και Ισραήλ, βάσει του Ψηφίσματος 1701 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, ο πόλεμος στον Λίβανο έχει, προσωρινά τουλάχιστον, σταματήσει. Τα συμπεράσματα που μπορούμε να βγάλουμε για τις συνέπειες αυτής της μηνιαίας σύγκρουσης μέσα στο ευρύτερο πλαίσιο της προσπάθειας τερματισμού της ενδημικής βίας που πλήττει τη Μέση Ανατολή είναι πρόωρα και ίσως αντιφατικά. Ενα από τα πιο ανησυχητικά σημάδια για την πιθανότητα διαιώνισης της κρίσης στον Λίβανο και στη Μέση Ανατολή είναι η προσπάθεια σύνδεσης σε ιδεολογικό επίπεδο από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ του πολέμου στον Λίβανο (και στην Παλαιστίνη και στο Ιράκ) με την έννοια της τρομοκρατίας. Μετά την αποκάλυψη και εξάρθρωση του φερομένου ως τρομοκρατικού σχεδίου για την ανατίναξη αεροσκαφών στη Βρετανία, την προηγούμενη εβδομάδα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τζορτζ Μπους δήλωσε ότι είμαστε σε πόλεμο με «ισλαμιστές φασίστες».
Σύμφωνα με την ηγεμονική αντίληψη της Αμερικής, ζούμε στην εποχή του «πολέμου κατά του τρόμου». Αυτός ο πόλεμος, φυσικά, δεν είναι συνηθισμένος αφού ούτε το τέλος του ούτε ο εχθρός φαίνονται να είναι συγκεκριμένα. Αντίθετα, χαρακτηρίζεται από μια διαρκή «κατάσταση εκτάκτου ανάγκης», βασισμένος σε μια μανιχαϊστική και μεσσιανική κοσμοαντίληψη όπου το «Καλό» πολεμάει το «Κακό» και η «ελευθερία» τον «τρόμο». Ο καινούργιος εχθρός, οι τρομοκράτες, βρίσκεται δυνητικά παντού. Είναι στο Αφγανιστάν, στο Ιράκ, στην Παλαιστίνη, μέσα στην Ευρώπη, τώρα στον Λίβανο, στη Συρία, στο Ιράν, και ποιος ξέρει πού αλλού.
Μέσα σε αυτό το ευρύτερο πλαίσιο, ο ανηλεής βομβαρδισμός και η πολιορκία του Λιβάνου (και της λωρίδας της Γάζας) αποκτά μια πιο συγκεκριμένη σημασία. Αντί όμως να κατανοήσουμε τις εν λόγω ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις (και την απροκάλυπτη υποστήριξή τους από τις ΗΠΑ) ως κομμάτι ευρύτερων ηγεμονικών σχεδίων για την καθυπόταξη οποιασδήποτε μορφής αντίστασης στη μεταψυχροπολεμική «νέα τάξη πραγμάτων», ο χαρακτηρισμός της Χαμάς, της Χεζμπολάχ και των υποστηρικτών τους ως τρομοκρατών αφαιρεί οποιαδήποτε δυνατότητα διαλόγου ή συνεννόησης μεταξύ ημών και αυτών, υπονοεί ότι η πραγματική αιτία της σύγκρουσης είναι η ίδια η «τρομοκρατία» αυτών των ομάδων (εγγενής στην κουλτούρα των μουσουλμάνων, σύμφωνα με τις πιο ακραίες απόψεις) και όχι συγκεκριμένοι ιστορικοί και πολιτικοί λόγοι, και προσπαθεί να μας πείσει ότι η μοναδική λύση είναι η συντριβή τους μέσα από τη χρήση στρατιωτικής βίας. Μια μικρή αναδρομή στην ιστορία της Χαμάς και της Χεζμπολάχ όμως μπορεί να μας δείξει ότι η γέννηση και άνθηση αυτών των ισλαμιστικών οργανώσεων είναι σε μεγάλο βαθμό άρρηκτα συνδεδεμένη με συγκεκριμένες πολιτικές κατοχής και επίδειξης στρατιωτικής ισχύος από την πλευρά του Ισραήλ. Πολιτικές που διαιωνίζουν έναν φαύλο κύκλο βίας.
Με την παγκόσμια προσοχή που δίνεται στον πόλεμο στον Λίβανο, φαίνεται να έχει σχεδόν ξεχαστεί ότι μια παρόμοια σύγκρουση μαίνεται από τα τέλη Ιουνίου στη λωρίδα της Γάζας. Ο «τρομοκράτης» εχθρός του Ισραήλ εκεί είναι η Χαμάς, η οποία από τις αρχές του 2006 ηγείται της δημοκρατικά εκλεγμένης κυβέρνησης των Παλαιστινίων. H Χαμάς - ή «ενθουσιασμός» στα αραβικά - είναι η μεγαλύτερη παλαιστινιακή ισλαμιστική οργάνωση και ιδρύθηκε το 1987 με την αρχή της πρώτης ιντιφάντα εναντίον της ισραηλινής κατοχής της Δυτικής Οχθης και της Γάζας. Κατά ειρωνικό τρόπο, το Ισραήλ θεώρησε αρχικά τη Χαμάς ως ένα καλοδεχούμενο αντίβαρο στον θεωρούμενο τότε πιο επικίνδυνο κοσμικό εθνικισμό της οργάνωσης Φατάχ του Γιάσερ Αραφάτ. Οι επιθέσεις εναντίον ισραηλινών στρατιωτών και εποίκων στα Κατεχόμενα, και οι πολύ πιο αμφιλεγόμενες επιθέσεις αυτοκτονίας εναντίον πολιτών μέσα στο Ισραήλ, οι οποίες έγιναν το σήμα κατατεθέν της οργάνωσης, άλλαξαν τον παραπάνω συσχετισμό και οδήγησαν το Ισραήλ στην προσπάθεια εξολόθρευσης της Χαμάς με τις δολοφονίες ηγετικών της μελών.
Παράλληλα το Ισραήλ απαιτούσε με έναν σχεδόν σχιζοφρενικό τρόπο από την Παλαιστινιακή Αρχή του Γιάσερ Αραφάτ να πατάξει τους εξτρεμιστές της Χαμάς, ενώ με τις στρατιωτικές του επιχειρήσεις κατέστρεφε τις υποδομές και τη δυνατότητα άσκησης εξουσίας από την Αρχή. Το αποτέλεσμα αυτών των πολιτικών ήταν η ολοένα αυξανόμενη υποστήριξη της Χαμάς από τους Παλαιστινίους ως εναλλακτικής λύσης στην καταρρέουσα Παλαιστινιακή Αρχή και ως της πιο αξιόπιστης πηγής αντίστασης στη συνεχιζόμενη κατοχή παλαιστινιακών εδαφών. H αφορμή για την τωρινή συνεχιζόμενη πολιορκία περίπου ενάμισι εκατομμυρίου Παλαιστινίων στη Γάζα ήταν η απαγωγή ενός ισραηλινού στρατιώτη από τη Χαμάς στα τέλη Ιουνίου. Ενα παρόμοιο περιστατικό απαγωγής ισραηλινών στρατιωτών από τη Χεζμπολάχ έχει οδηγήσει σε μια πανομοιότυπη τακτική μαζικής τιμωρίας ολόκληρου του Λιβάνου από το Ισραήλ.
Οταν το Ισραήλ εισέβαλε στον Λίβανο το 1982 και έφτασε να πολιορκεί τη Βηρυτό, κάτω από την καθοδήγηση του τότε υπουργού Αμυνας Αριέλ Σαρόν, ο στόχος του ισραηλινού στρατού ήταν η εξολόθρευση της Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης, η απώθηση του συριακού στρατού από τον Λίβανο και η τοποθέτηση μιας φιλικής κυβέρνησης στη Βηρυτό που θα μπορούσε να συνάψει ειρηνικές σχέσεις με το Ισραήλ. Μακροπρόθεσμα κανένας από αυτούς τους στόχους δεν επιτεύχθηκε, έστω και αν ο ισραηλινός στρατός κατάφερε να εκδιώξει τον Γιάσερ Αραφάτ και την οργάνωσή του από τον Λίβανο. H ειρωνεία σε αυτή την ιστορία, εκτός βεβαίως του ότι ο Αραφάτ κατέληξε να γυρίσει στην Παλαιστίνη, μετά την Τυνησία όπου είχε εκδιωχθεί, και να εκλεγεί αρχηγός της Παλαιστινιακής Αρχής, είναι ότι οι σιίτες του Νότιου Λιβάνου, απαυδισμένοι από το βαρύ τίμημα που πλήρωναν για τις παλαιστινιακές επιχειρήσεις εναντίον του Ισραήλ από το έδαφός τους, είχαν αρχικά καλωσορίσει τον ισραηλινό στρατό. Βέβαια αυτό άλλαξε γρήγορα και ήδη το 1983 η αυξανόμενη δυσαρέσκεια με τη βαρβαρότητα της ισραηλινής κατοχής οδήγησε στη δημιουργία της Χεζμπολάχ - ή «Κόμμα του Θεού» στα αραβικά - με σημαντική υποστήριξη από το Ιράν. Ο βασικός στόχος της Χεζμπολάχ ήταν η εκδίωξη του ισραηλινού στρατού από τον Νότιο Λίβανο, όπου είχε δημιουργήσει μια «ζώνη ασφαλείας», κάτι το οποίο επιτεύχθηκε ύστερα από 17 χρόνια ανταρτοπολέμου τον Μάιο του 2000, κερδίζοντας τότε τον σεβασμό της πλειονότητας των λιβανέζων πολιτών.
Τα παραδείγματα της Χαμάς και της Χεζμπολάχ υποδεικνύουν πόσο επικίνδυνο είναι να ενστερνιστούμε την αμερικανοϊσραηλινή θέση περί «σύγκρουσης των πολιτισμών» όταν αναλύουμε τις αιτίες της ακατάπαυστης βίας στη Μέση Ανατολή αγνοώντας ιστορικούς και πολιτικούς λόγους. Και αν το Ισραήλ δεν έχει την πολιτική διορατικότητα και το θάρρος να συνειδητοποιήσει ότι η νομιμοποίηση και αποδοχή του ως πολιτικής οντότητας από τους άραβες γείτονές του δεν μπορεί να επιτευχθεί με τη συνεχιζόμενη επίδειξη της στρατιωτικής του υπεροχής παρά μόνο με μια συνολική ειρηνική διευθέτηση των μεταξύ τους διαφορών, τότε η τωρινή εκεχειρία στο Λίβανο μπορεί να αποδειχθεί μόνο μια ανάπαυλα μέχρι την επόμενη σύγκρουση.
Ο κ. Ευστράτιος Σουρλάγκας είναι κοινωνικός ανθρωπολόγος και βρίσκεται στη Βηρυτό, όπου εκπονεί τη διδακτορική διατριβή του για το Πανεπιστήμιο του Princeton.
Το ΒΗΜΑ, 20/08/2006 , Σελ.: B39Κωδικός άρθρου: B14843B391ID: 279768Αυτό το κείμενο εκτυπώθηκε από "ΤΟ ΒΗΜΑ", στη διεύθυνση http://www.tovima.gr/print_article.php?e=B&f=14843&m=B39&aa=1

An Emotional Rollercoaster

2006-07-23T14:47:00.000-07:00

Tonight I feel apprehensive. It has been almost two days now that I have not heard the alarming sounds of bombardment. Paradoxically, after an initial relief, this ‘absence’ has made me even more nervous as I (and many Lebanese) consider their imminent return. “From Sunday, when the Americans are gone, they are going to bomb us hard”, remarked a relative of a Lebanese friend of mine yesterday as we were watching from my friend’s apartment the US navy ships anchored near the port of Jounieh. All day long on Friday military helicopters were evacuating US citizens from the troubled Lebanese shores to the safety of the ships. Needless to say, the relentless pounding by the Israeli army, now in its eleventh straight day, has not abated in the rest of the country (especially in the South and in the Bekaa Valley in the east), but Beirut and the nearby areas have been largely spared from further shelling in the presence of the US ships. “The Israelis do not want to disturb their friends”, was the often made cynical comment for this, alluding to the explicit US approval for Israel’s military campaign on Lebanon.
Throughout this past week, with the attacks intensifying, claiming up to now more than 300 Lebanese civilian lives and up to 500.000 people displaced while 34 Israelis including 15 civilians have been killed, the range of emotional states I have been through experiencing this tragedy unfolding has been truly remarkable and at many times very hard to handle. It seems to me that my constant switching between feelings of hope, witnessing the acts of solidarity by numerous Lebanese citizens and organizations towards the displaced people cramming parks and public schools among other places, and moments of anger and despair seeing so much pain inflicted in this country, follows closely, in a sense, my continuous back and forth (or should I say up and down) between Beirut and the village of Rejmeh in Mt. Lebanon, where I am doing research on intercommunal relations.
Late last week, after listening to my mother on the phone calling me irresponsible, being angry at that time with me and my decision to stay in Lebanon, I had an emotional discussion with my girlfriend at her house in Rejmeh. Should I better leave the country for my own safety and to relieve the ones I love in Greece from their constant agony about my well being? But then again, if I really believed that I had a purpose to stay in Lebanon and do my research should I change my plans to follow other people’s needs and desires, even if it were my own family’s? And if I left Lebanon, who knew when I would meet again with my girlfriend, after spending a difficult six months apart while I was in the US? “Now you are experiencing in a way the frustration of the Lebanese people”, my girlfriend told me, after we had calmed down a bit, adding that “being Lebanese your decisions about your future are many times not in your own hands”.
Thankfully, such moments of frustration have often been followed by a determination to stay my course here and not be intimidated by the attacks. In one such moment I visited the Greek embassy in Beirut earlier this week. The building was overflowing with people and their suitcases waiting to be evacuated by the Greek ship “Psara” that was coming to Beirut later in the day, while TV crews were taking images and interviews for the Greek evening news. When I approached the counter with the two employees of the embassy registering people for evacuation and I explained to them that I did not wish to be evacuated but just wanted the embassy to have my address and telephone information here they looked at me puzzlingly and one of them exclaimed laughing “here is a Greek that wants to stay in Lebanon!”.
Watching the increasing attention of Western media towards the evacuation procedure of their citizens has left me with a mixture of shame and guilt. Shame because this attention is many times in expense of showing the suffering of the Lebanese people or is coupled with the usual, but still enraging, bias of the majority of Western media that could be crudely summarized as ‘the Israeli victims of the crazy fanatics or terrorists’. Guilt because after receiving attention in the middle of the week from my University (that generously offered to help me evacuate if I wanted to) and from local newspapers in the US that were covering the evacuation procedure, I felt that somehow I was unwittingly participating in this misguided at times focus. The point I would like to make is not that I am safe here or even less so that the evacuees’ experiences and narratives are not worthwhile reporting. It is that this reporting is usually made in expense of the stories and experiences of the real victims of this tragedy. It is this process of ‘Othering’, namely denying in a sense the humanity of some people, which is largely brought about by the refusal of the Western media to ‘narrate’ the experiences of the mainly Shia civilians who have lost family members or have become internal refugees, that I find highly problematic and ethically unacceptable. And perhaps I should try with my research here to do what I can to bridge this gap.
I have found some moments of hope these last days visiting the relief and support centers in Beirut for the displaced people and offering my help. Watching some of these people living in deplorable conditions in the Sanayeh Park of Beirut or sheltered in the Public School of Aley, but still finding the courage to be cheerful and hopeful, organizing makeshift football games or singing and clapping in a circle, was also an uplifting experience. However, caution is always around the corner in such circumstances. Walking in Sanayeh Park watching the people lying in their mattresses or pieces of carton under the sun, some playing cards, I noticed two or three children with two teenagers kicking a soccer ball. One of the teenagers was wearing a T-shirt that read “Fuck Fear” (a skull standing for the u).
At such extraordinary circumstances as the ones we have been living in Lebanon for the last eleven days there are always moments of laughter and absurdity, many times a coping mechanism to handle the burden of the situation. I remember on Monday when I was returning to my apartment in Beirut from Rejmeh, hearing the sound of bombing while approaching my house. As I entered the house I saw my French and Lebanese flatmates going out to do some shopping and we exchanged news referring casually to the bombs laughing. We all found it amazing and weird that these same sounds that scared us and shook us so much last week had somehow become familiar by now and were not even disrupting any plans for shopping! Or I remember having lunch in Rejmeh with my girlfriend, her sister, brother, and some friends of the latter, and then drinking coffee and trying to kill time. One of the friends in our company played over ten times a voice clip with the actor Eddie Murphy stored in his cell phone achieving every single time to make us all laugh. “Good morning my neighbors” shouted Eddie Murphy. The reply “Fuck you!”. And then finally the punch by Eddie “Yes! Yes! Fuck you too!”. At the tenth time of hearing this clip I was convinced for a moment that the insanity of the war we were experiencing could be condensed in this simple and profane joke.
I am once again finishing these thoughts in the visitor’s room of my hosts’ house in Rejmeh. I had been out this afternoon to the two major centers of the region, Bhamdoun and Aley. I walked, observed, listened, conversed, took notes and tried to understand… One would think that I would mostly be in need of a bit of rest and silence after a long day. But as soon as I got to the room I put the TV on and started writing. The sound of the Arabic talk show in the background keeps me company to some extent. I feel somehow that tonight the silence of the mountain is not comforting. On the contrary, it seems as a sign of the impending resuming of bombardments in Beirut or even of a possible ground invasion by Israel into Lebanon. Of course, according to Israel, these are ‘measured’ responses aimed at defeating a ‘terrorist’ militia (enjoying massive support among the Shiite constituency of Lebanon, we might add) that poses a grave threat to the security of Israeli citizens. It seems to me now that not even the staunchest opponents of Hezbollah and its actions in this country (and there are many among the Lebanese Sunni and Christians) find any credibility in this discourse.

Rejmeh, 22/07/06

This article can also be found at the following address: http://electronicintifada.net/v2/article5191.shtml

Personal Thoughts From A Besieged Country

2006-07-17T14:37:00.000-07:00

It is a little bit past 11 in the night and I am sitting alone in front of my computer at the third floor of my hosts’ house in the village of Rejmeh in Mt. Lebanon. It is the fourth straight day now that Israel is pounding Lebanon and the country is almost under complete siege from land, sea and air. The electricity was on and off during the whole day in the village and now everyone in the house has gone to sleep turning off the generator that provided us with electricity for the last hour or so. I have a candle and the glow from my laptop screen as I am trying to gather my thoughts and impressions from these last days chain-smoking. I am usually a night person and instead of struggling to sleep now surrounded by myriad of disconnected thoughts I feel that trying to write these personal notes would somehow alleviate my sense of confusion and bewilderment at the events I have been experiencing the last 4 days. I can not see my keyboard very well and I feel a sense of personal urgency to finish this before the battery of the laptop runs out.
Since I have started studying anthropology I have read numerous accounts in ethnographies of how anthropologists try to cope with the cultural shock and the sense of confusion and helplessness that usually accompanies the beginning of fieldwork in a different society and culture from one’s own. I came to Lebanon two weeks ago to start my own fieldwork, slightly optimistic that having being before in the region and country several times, feeling as a Greek more at home here with the way of life than in the US where I spent the last three years, possessing a knowledge of Arabic (admittedly poor as it is), and especially my girlfriend being Lebanese, I would not face such problems. Is it not true that so many people (including myself) reiterate how the Lebanese way of life is in numerous respects similar to the Greek one? However, I find myself now feeling helpless and questioning the purpose and the feasibility of my research here one day after the first Greek nationals have been evacuated from Lebanon via Damascus.
Of course these are not ‘normal’ times. The country’s infrastructure is wrecked (airports, ports, roads, bridges, power plants, telecommunication systems etc.) but what leaves one feeling much more helpless and angry is that mainly civilians have to bear the onslaught of the Israeli army (many times with their own lives) as it ushers in its familiar tactic of collective punishment as a response to the capture of two of its soldiers by Hezbollah. But when was Lebanon a ‘normal’ country? And is it not this feature, namely that in a sense this tiny country seems to encapsulate all the wondrous and fascinating but at the same time absurd and tragic qualities of the Middle East that drew me here? So why am I complaining or questioning myself? Still, though, “war has come to Lebanon again” and I do not feel at all sure of how I, a Greek citizen who has just experienced the last thirty years of peace and prosperity in my country, can or should relate with the pain and suffering of the Lebanese people seeing their country being systematically destroyed once more. These are difficult questions to give definitive answers, especially as I hear now in the distance beneath the mountains the familiar by now sound of war planes and bombardment. What could be the target now? I have no way of knowing until the morning.
I came to Rejmeh, a small village about 25km east of Beirut, close to the main Beirut- Damascus highway, this morning to spend the weekend with my girlfriend and her family who have been up here since the attacks started. The village is predominantly Greek Orthodox and was completely destroyed during the Civil War but people in the last few years have started coming back and rebuilding their houses. I had been in Beirut since the start of the attacks and I felt I needed a break apart from wanting to see my girlfriend. The day passed very calmly and peacefully, a peace though that I felt was much more akin to the countryside setting than to the eerie silence that covered most of Beirut on Thursday and Friday with many people staying in their homes or leaving the city and most shops being closed.
As Israeli warships and planes intensified their attacks on Lebanon throughout Thursday and Friday, causing widespread anxiety with people queuing up for gas and stocking up on bread and other food supplies preparing for the worse, I had tried to brace myself not to be intimidated by the situation and continue my life in Beirut like everything was normal. On Thursday night I went to a friend’s house where mainly American and Lebanese journalists and students were gathered discussing the latest news sipping beer and wine. But when around 10 of us, all slightly tipsy by then, decided to go to the usually bustling Gemayzeh neighborhood to continue our conversation and drinking at around 11 at night we found only one place open there and empty streets. “Have Beirutis lost their edge?” asked one American student while another Lebanese in our company remarked that he has never seen Beirut so quiet. How this scene of eerie quietness contrasted with the noises of thousands of Lebanese taking to the streets of downtown Beirut honking in their cars and waving Italian (and Brazilian!) flags in celebration after the World Cup Final just a few days ago! “People here are frustrated. They need any excuse to cheer and celebrate”, remarked a Lebanese acquaintance when I expressed to her my bemusement at the wild scenes of jubilation. Could people have anticipated in a weird sense the difficult times ahead and felt that Italy’s victory would be their last chance to celebrate for a long time? Strange thoughts in strange circumstances…
Hearing the horrible sounds of warplanes bombarding Dahieh, a southern suburb of Beirut where the Hezbollah headquarters are situated, between 3 and 5 am on Friday morning from my apartment in Hamra near the American University of Beirut, was a great shock and an unprecedented experience for me. I was visibly shaken during the bombing and afterwards and could not sleep until late in the morning thinking also about the repeated pleas of my mother to leave Lebanon by any means and return home in Athens. What was I doing in Lebanon? Did I have a real purpose of staying amid these extraordinary circumstances?
Having barely slept a couple of hours, I ventured on Friday afternoon with two American friends around the city centre to get something to eat. As we went by place after place being closed and witnessed the empty streets, it seemed that our effort was more a sign of recklessness than any form of defiance. We finally left downtown and the nearby neighborhoods by taxi making our way to Raouche, the famous pigeon rocks of Beirut up from the Corniche where tourist restaurants are lined up gazing at the Mediterranean. On our way there we could see the smoke from the latest bombardment of the airport. We finally found a place in Raouche open and sat there to have lunch and smoke nargileh. The only other people in the restaurant were a couple of locals glued to the TV screen.
Throughout Friday we had only about two hours of electricity in the evening and listening to my girlfriends’ pleas to leave Beirut and come up to the mountain I made it to Rejmeh on Saturday morning. As I mentioned, the day seemed peaceful up there and the mood during lunchtime, when the whole family was gathered, was cheerful and playful. “Don’t worry”, my hosts said, “here in the mountain we are safe from any trouble”. It seemed, thus, that for a bit we could forget the terrible things happening in the country. Not for long though! As me and my girlfriend were visiting in the afternoon the garden of her uncles’ house and playing with the five puppies of their dogs we heard in the distance the sound of planes and bombing once again. Watching the evening news was a completely depressing experience. Images of wrecked villages, roads and people fleeing from the south of the country were accompanied by news that the ports of Tripoli, Jounieh and Beirut were hit. The manara or lighthouse of Beirut in the Corniche was also hit. “Oh my God”, I exclaimed to the others watching besides me, “this is only a 5 to 10 minute walk from where I live and I was walking past it yesterday afternoon as I was returning from Raouche to my house in Hamra”.
As I am writing these last lines its Sunday morning. I was never a fast writer and the battery of my laptop run out last night before I could finish my thoughts. Apparently the bombings I heard last night were coming again from Dahieh, which is severely damaged by now by the continuous attacks. I went to the Orthodox Mass in the church of the village this morning and I took the Holy Communion, a powerfully symbolic act in Orthodoxy, with the other people of the village. Could this have created a sort of communitas between us or are these just self-indulging thoughts? One of the things that have stuck most in my mind during these days was the image of the Lebanese Prime Minister Fouad Siniora last night making a desperate plea for help from the international community to stop this madness and the systematic destruction of his country. At the end of his speech, obviously shaken, his voice broken and overwhelmed by emotion Siniora repeated three times the phrase Sayabka Lubnan (“Lebanon will stay” or “Lebanon is here to stay”). Perhaps I should reflect more on why I was affected so much by these last words to understand more my purpose and determination to ‘stay’ too in Lebanon under these circumstances.

Rejmeh, 15-16 July 2006

This article can also be found at the following address : http://electronicintifada.net/v2/article5038.shtml